03/239.31.75

We zijn dol op Frankrijk, dokter, en we gaan er vaak naar toe. En kijk: een zwervertje kruiste ons pad en had meteen ons hart veroverd. En zo kwam Scooby in ons leven ... Nu is het december en Scooby heeft wel heel vreemde symptomen: veel schilfers over de ganse huis, brokkelige lange nagels, een vreemde neusspiegel, de oortopjes zijn verdikt en schilferig.

Bij het klinisch onderzoek valt me op dat alle oppervlakkige lymfeklieren van Scooby opgezet zijn. Hij heeft ook erg bleke slijmvliezen wanneer ik de ogen en de mondholte onderzoek. Dit alles samen en het feit dat Scooby uit Frankrijk komt, doet mij vermoeden dat die 'importhondje' een 'impoertziekte' heeft. Dus neem ik een bloedstaal van Scooby voor algemeen onderzoek en zeer specifiek voor een bepaalde importziekte: leishmania. Al gauw hebben we de resultaten van het bloedonderzoek en vaak hebben 'zonnige' zaken ook een schaduwzijde: Scooby is inderdaad besmet met leishmania.

Een geluk bij een ongeluk
Gelukkig voor Scooby is de behandeling tegen leishmania veel eenvoudiger geworden in vergelijking met vroeger. Ons zuiders rakkertje moet drie keer per dag een tablet slikken en reeds na één maand is hij een heel andere hond!

Opvolging belangrijk
Natuurlijk moet hij goed opgevolgd worden, immers leishmania is een ziekte die gemakkelijk tot hervallen leidt. Geregelde bloedcontroles blijven noodzakelijk om te zien of de leishmania-parasiet terug actief wordt en wanneer de medicatie terug moet opgestart worden.

Wat is leishmania?
Het is een ééncellige parasiet, overgebracht door zandvliegen, die zich voortplant in bepaalde cellen van ons bloed (macrofagen, monocyten, histiocyten, ...) en op zich weinig problemen geeft. Er zijn dus veel symptoomloze dragers. De problemen komen aan het licht als het lichaam zich 'verzet' tegen de parasiet en antilichamen produceert. Alle symptomen komen dus voort door het afweersysteem van het lichaam: overal waar zich 'immuuncomplexen' vormen, ontstaan problemen. Dit kan zijn ter hoogte van de huis, de lymfeklieren, het bloed zelf, de nieren, enz.
Uiteraard hangt de ernst van de ziekte af hoe lang de immuuncomplexen al gevormd zijn en hun vernietigende werk hebben kunnen doen en op welke plaats. Vooral immuuncomplexen op het niveau van de nieren zijn erg gevaarlijk en de prognose voor de patiënt is beduidend slechter wanneer deze organen erbij betrokken zijn.

Voorkomen van leishmania
Helaas is leishmania niet alleen een probleem bij honden die in de mediterrane gebieden leven. Ook de hond die met vakantie gaat naar streken waar leishmania voorkomt, kan besmet geraken!
Moeten we de mediterrane gebieden nu mijden als de pest? Neen, als je maar rekening houdt met het feit dat zandvliegjes actief zijn op bepaalde momenten van de dag (namelijk bij avondschemering) en van het jaargetijde (van vroeg in het voorjaar tot laat in de herfst) en voorkomen in bepaalde gebieden (mediterraan gebied, Oost-Afrika, Zuid-Amerika)

De mens en leishmania
Leishmanai kan ook de mens besmetten! Via dezelfde vector, nl. de zandvlieg. Deze zandvliegen komen in België (nog) niet voor, dus het gevaar om leishmania over te krijgen via je eigen besmette huisdier in België zelf is nihil.

De boodschap
Boodschap is: bescherm uzelf en uw huisdier tegen deze zandvliegjes of phlebotomen. Het zijn enkel de vrouwtjes van deze piepkleine 2 tot 3 mm kleine mugjes die steken en dus ziekte-overbrengers zijn. Ter preventie van deze zandvliegjes: hou uw huisdier binnen bij zonsondergang, gebruik een dubbel muskietennet bespoten men insecticiden (de kriebelmugjes zijn immers zo klein dat ze door normaal muggengaas kunnen dringen), een beschermende halsband, pipetten in de hals met een specifiek product tegen zandvliegen en dergelijke zorgen voor een goede bescherming.

tekst: dierenarts R. Van Doorn